Nieuws
Mede-opdrachtgeverschap Homeruskwartier in Almere
21 april 2010
In de afgelopen twee jaar evalueerde Bureau Stedelijke Planning in opdracht van de gemeente Almere, SEV en NEPROM een grootschalige ontwikkelcompetitie in het Homeruskwartier in Almere. Hier zouden ruim 1.000 woningen tot stand komen door middel van mede-opdrachtgeverschap. Een bouwconcept waarbij de consument zeggenschap heeft over de woning en woonomgeving, terwijl de ontwikkelende partij de verantwoordelijkheden en risico’s draagt. De evaluatie wees echter uit dat er in Almere geen doelgroep is voor mede-opdrachtgeverschap. In eerste instantie was de aandacht onder consumenten groot, maar gaandeweg haakte vrijwel iedereen af. Uit de evaluatie bleek dat niet zozeer het concept zelf, maar aspecten als prijs en de verhuizing naar een andere woning, hiertoe leidden. Desondanks kan het experiment als een succes worden gezien.
 |
|
Nog nooit is een gemeente zo terughoudend geweest in een ontwikkelcompetitie. Tevens is niet eerder op een dergelijke schaal geëxperimenteerd met het concept mede-opdrachtgeverschap. In eerste instantie genoot de ontwikkelcompetitie zowel vanuit ontwikkelende partijen als consumenten veel aandacht. Maar liefst 76 projectontwikkelaars en woningcorporaties schreven zich in. Na een eerste selectieronde door een onafhankelijke selectiecommissie bleven 14 partijen over die hun visie op de invulling van mede-opdrachtgeverschap mochten uitwerken in een conceptplan. Vervolgens bepaalden de toekomstige bewoners, op basis van het aantal inschrijvingen per project, welke zeven plannen de competitie wonnen en gerealiseerd zouden worden. Circa 2.250 geïnteresseerden schreven zich in op de 14 plannen (waarvan 1.457 op één plan). Begin december 2007 waren de zeven winnende plannen bekend.
Na bekendmaking van de winnende plannen startte het echte traject van mede-opdrachtgeverschap, waarin de ontwikkelaar met de toekomstige bewoners het conceptplan uitwerken tot een definitief plan. Daarbij heeft de consument veel invloed op zowel de woning als de woonomgeving. Al snel bleek echter dat de interesse afnam en steeds meer mede-opdrachtgevers zich terugtrokken uit het traject. Hier was reeds begin 2008 sprake van, nog voor het uitbreken van de economische crisis. Uiteindelijk bleven er nauwelijks mede-opdrachtgevers over. Daarnaast kwam uit de evaluatie naar boven dat het concept mede-opdrachtgeverschap niet de belangrijkste reden was om in te schrijven en om af te haken.
Ondanks het mislukken van mede-opdrachtgeverschap is de competitie toch een succes. Eén van de doelen was immers het zoeken van een doelgroep voor dit concept. Gebleken is dat deze in Almere, op een dergelijke grote schaal, niet aanwezig is. Een tweede doel van de competitie was het creëren van zeggenschap voor toekomstige bewoners met betrekking tot de woning en woonomgeving, terwijl ontwikkelaars en corporaties de verantwoordelijkheden en risico’s dragen die aan ieder bouwproject verbonden zijn. Alle 14 projecten beschikten over deze zeggenschap. Ten derde kon het experiment rekenen op grote belangstelling vanuit zowel de markt als de consument. Ten vierde worden de zeven winnende projecten ‘gewoon’ gerealiseerd. Dat betekent dat Almere straks een zevental fraaie buurten rijker is, ook al zijn deze niet door mede-opdrachtgeverschap, maar veelal op traditionele wijze tot stand gekomen. Ten vijfde kennen de zeven projecten een grote onderlinge diversiteit. En tot slot leidde het concept en de opzet van de competitie ertoe dat veel ontwerpers van projectontwikkelaars in een eerder stadium met toekomstige bewoners in contact kwamen. Dit was vernieuwend en werd door de ontwikkelende partijen als zeer leerzaam beschouwd. Het daagde ontwerpers uit om zo goed mogelijk invulling te geven aan de wensen van toekomstige bewoners.
>>>
lees verder
Bureau Stedelijke Planning b.v.
Klein Amerika 18
2806 CA Gouda
Tel. 0182 689416
Fax. 0182 689417
E-mail: info@stedplan.nl